{"id":2946,"date":"2025-01-17T13:01:41","date_gmt":"2025-01-17T12:01:41","guid":{"rendered":"https:\/\/poznan-trend.eu\/?p=2946"},"modified":"2025-01-30T16:41:47","modified_gmt":"2025-01-30T15:41:47","slug":"historia-niezwyklego-poznanskiego-kina-slonce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/eternal-2946-historia-niezwyklego-poznanskiego-kina-slonce","title":{"rendered":"Historia niezwyk\u0142ego pozna\u0144skiego kina S\u0142o\u0144ce"},"content":{"rendered":"\n<p>W Poznaniu istnia\u0142o wiele kin, do kt\u00f3rych ch\u0119tnie chodzono i ogl\u0105dano r\u00f3\u017cne premiery, sp\u0119dzaj\u0105c w ten spos\u00f3b wolny czas. Jednym z najpopularniejszych by\u0142o kino S\u0142o\u0144ce, kt\u00f3re by\u0142o uwa\u017cane za najwi\u0119ksze w Polsce. Przeczytaj wi\u0119cej o jego historii i rozwoju na<a href=\"https:\/\/poznan-trend.eu\/uk\/\"> poznan-trend.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Otwarcie kina, pierwsze trudno\u015bci<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1600\" height=\"1134\" src=\"https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2947\" srcset=\"https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3.png 1600w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3-300x213.png 300w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3-768x544.png 768w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3-1536x1089.png 1536w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3-696x493.png 696w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3-1068x757.png 1068w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-3-100x70.png 100w\" sizes=\"auto, (max-width: 1600px) 100vw, 1600px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Kino S\u0142o\u0144ce zosta\u0142o otwarte w 1927 roku. Mie\u015bci\u0142o si\u0119 w podw\u00f3rzu kamienicy nr 6 przy Placu Wolno\u015bci, gdzie wcze\u015bniej znajdowa\u0142o si\u0119 kino Pa\u0142acowe. Jego za\u0142o\u017cycielem i w\u0142a\u015bcicielem by\u0142 znany pozna\u0144ski kupiec i cz\u0142onek Rady Miejskiej, Stefan Ka\u0142amajski. Po sze\u015bciu miesi\u0105cach budowy, 20 grudnia odby\u0142o si\u0119 uroczyste otwarcie S\u0142o\u0144ca, a widzowie obejrzeli polski niemy film fabularny Zew Morza z muzyk\u0105 w wykonaniu orkiestry. W filmie zadebiutowa\u0142 Tadeusz Fijewski, jeden z najwybitniejszych polskich aktor\u00f3w, kt\u00f3ry wcieli\u0142 si\u0119 w rol\u0119 10-letniego ch\u0142opca. Kino S\u0142o\u0144ce rozpocz\u0119\u0142o dzia\u0142alno\u015b\u0107 w sprzyjaj\u0105cym momencie, gdy kino w stolicy Wielkopolski rozwija\u0142o si\u0119 wraz z rozwojem handlowym miasta. Jeszcze kilka lat wcze\u015bniej sytuacja w\u0142a\u015bcicieli kin by\u0142a znacznie gorsza. Trudno\u015bci spowodowane by\u0142y zbyt wysokimi podatkami nak\u0142adanymi przez miasto \u2013 ka\u017cdy w\u0142a\u015bciciel kina musia\u0142 zap\u0142aci\u0107 podatek w wysoko\u015bci 75% kosztu ka\u017cdego biletu, podczas gdy \u015bwiatowa norma wynosi\u0142a 5%-25%. W 1926 roku doprowadzi\u0142o to do wielodniowych strajk\u00f3w w Poznaniu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Cechy szczeg\u00f3lne kina<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1600\" height=\"1196\" src=\"https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2950\" srcset=\"https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4.png 1600w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4-300x224.png 300w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4-768x574.png 768w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4-1536x1148.png 1536w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4-696x520.png 696w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4-1068x798.png 1068w, https:\/\/cdn.poznan-trend.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2025\/01\/image-4-265x198.png 265w\" sizes=\"auto, (max-width: 1600px) 100vw, 1600px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>S\u0142o\u0144ce by\u0142o jednym z najwi\u0119kszych i najnowocze\u015bniejszych kin okresu mi\u0119dzywojennego w Polsce. Jego powierzchnia wynosi\u0142a 2500 metr\u00f3w kwadratowych, a liczba miejsc na parterze, balkonach i w lo\u017cach wynosi\u0142a 1600. Przy budowie balkonu wykorzystano konstrukcje \u017celiwne \u2013 9 element\u00f3w o \u0142\u0105cznej wadze prawie 100 ton. Wewn\u0105trz zainstalowano klimatyzatory z nap\u0119dem elektrycznym, a w ca\u0142ym kinie po\u0142o\u017cono 27 kilometr\u00f3w izolowanych kabli. Pod\u0142oga w korytarzach i na widowni zosta\u0142a ozdobiona prawdziwym marmurem. Fotele zosta\u0142y wykonane przez nowoorlea\u0144ski oddzia\u0142 s\u0142ynnego koncernu Thonet-Mundus.<\/p>\n\n\n\n<p>Ogromn\u0105 scen\u0119 o\u015bwietla\u0142 wielki reflektor, a sufit przypomina\u0142 rozgwie\u017cd\u017cone niebo (gwiazdy imitowa\u0142y zapalaj\u0105ce si\u0119 i gasn\u0105ce \u017car\u00f3wki, w sumie sal\u0119 o\u015bwietla\u0142o 3600 \u017car\u00f3wek). Bez wzgl\u0119du na to, gdzie znajdowa\u0142 si\u0119 widz, widoczno\u015b\u0107 by\u0142a doskona\u0142a. Filmy wy\u015bwietlane by\u0142y za pomoc\u0105 dw\u00f3ch nowoczesnych urz\u0105dze\u0144 projekcyjnych. Sala wyposa\u017cona by\u0142a w jedyne w\u00f3wczas w Polsce organy Wurlitzera, kt\u00f3re wydawa\u0142y 2000 ton\u00f3w oraz specjalne miejsce dla ch\u00f3ru. Podczas projekcji film\u00f3w niemych opraw\u0119 muzyczn\u0105 zapewnia\u0142a kilkunastoosobowa orkiestra pod batut\u0105 Wincentego Kulczy\u0144skiego. Widzowie mogli ogl\u0105da\u0107 filmy w komfortowych warunkach, gdy\u017c kino posiada\u0142o ogrzewanie i klimatyzacj\u0119 oraz w\u0142asn\u0105 elektrowni\u0119 na wypadek awarii pr\u0105du. Budowa kina kosztowa\u0142a milion z\u0142otych.<\/p>\n\n\n\n<p>Codziennie kino odwiedza\u0142y t\u0142umy widz\u00f3w. W pierwszym p\u00f3\u0142roczu by\u0142o ich oko\u0142o 500 000 (w latach 1925-1926 liczba mieszka\u0144c\u00f3w Poznania wynosi\u0142a oko\u0142o 220 000). By\u0142o to w du\u017cej mierze zas\u0142ug\u0105 bardzo dobrego i zr\u00f3\u017cnicowanego repertuaru: opr\u00f3cz udanych film\u00f3w europejskich i ameryka\u0144skich, odbywa\u0142y si\u0119 tak\u017ce studenckie i nocne pokazy film\u00f3w awangardowych. Do odwiedzania S\u0142o\u0144ca zach\u0119ca\u0142y kampanie wyborcze (opr\u00f3cz seans\u00f3w filmowych w kinie odbywa\u0142y si\u0119 imprezy patriotyczne, wokalne, taneczne i inne). Z przelatuj\u0105cego nad miastem samolotu zrzucano ulotki promocyjne i darmowe bilety. Od listopada 1928 r. kino S\u0142o\u0144ce wydawa\u0142o tak\u017ce w\u0142asny biuletyn filmowy (1000 egzemplarzy), w kt\u00f3rym publikowano m.in. program oraz sylwetki znanych re\u017cyser\u00f3w i aktor\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Najwi\u0119kszym sukcesem wy\u015bwietlanym w kinie w 1939 roku by\u0142 ameryka\u0144ski thriller-dramat Zeznanie szpiega. W ci\u0105gu 10 dni od premiery obejrza\u0142o go 60 tys. poznaniak\u00f3w i kilka tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy. Tak wysoka frekwencja wynika\u0142a z g\u0142\u0119bokiej tematyki filmu, kt\u00f3ra dotyczy\u0142a dzia\u0142alno\u015bci nazistowskich szpieg\u00f3w w Ameryce oraz \u00f3wczesnej sytuacji politycznej. Po wybuchu II wojny \u015bwiatowej kino zosta\u0142o przej\u0119te przez Niemc\u00f3w, kt\u00f3rzy przemianowali je na DELI (Deutsche Lichtspiele Posen) i zakazali Polakom ucz\u0119szczania do kina. Ci, kt\u00f3rzy z\u0142amali ten zakaz, trafiali na gestapo lub do<a href=\"https:\/\/poznanyes.eu\/uk\/eternal\/istoriya-koncztaboru-v-poznani\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"> oboz\u00f3w jenieckich<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Upadek po rozwoju<\/h2>\n\n\n\n<p>Budynek kina zosta\u0142 praktycznie zniszczony w wyniku dzia\u0142a\u0144 wojennych na pocz\u0105tku 1945 roku. Pozna\u0144ski architekt Stefan Sawicki w opisie stanu budynku S\u0142o\u0144ca odnotowa\u0142, \u017ce zosta\u0142 on powa\u017cnie uszkodzony przez pociski i ogie\u0144. Cz\u0119\u015b\u0107 obejmuj\u0105ca wej\u015bcie, kasy, foyer i schody by\u0142a mniej uszkodzona. Ca\u0142kowitemu zniszczeniu uleg\u0142 dach. Sala widowiskowa ze scen\u0105 i balkonem zosta\u0142a powa\u017cnie uszkodzona, a wszystkie instalacje uleg\u0142y zniszczeniu. W doskona\u0142ym stanie zachowa\u0142y si\u0119 natomiast piwnice.<\/p>\n\n\n\n<p>Po wojnie w\u0142adze Poznania podj\u0119\u0142y decyzj\u0119 o odbudowie kina. Koszt odbudowy oszacowano na 67 milion\u00f3w z\u0142otych, jednak ostatecznie przywr\u00f3ci\u0107 budynku i dzia\u0142alno\u015bci kina si\u0119 nie uda\u0142o.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Poznaniu istnia\u0142o wiele kin, do kt\u00f3rych ch\u0119tnie chodzono i ogl\u0105dano r\u00f3\u017cne premiery, sp\u0119dzaj\u0105c w ten spos\u00f3b wolny czas. Jednym z najpopularniejszych by\u0142o kino S\u0142o\u0144ce, kt\u00f3re by\u0142o uwa\u017cane za najwi\u0119ksze w Polsce. Przeczytaj wi\u0119cej o jego historii i rozwoju na poznan-trend.eu. Otwarcie kina, pierwsze trudno\u015bci Kino S\u0142o\u0144ce zosta\u0142o otwarte w 1927 roku. Mie\u015bci\u0142o si\u0119 w [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":290,"featured_media":2954,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[349],"tags":[1600,1603,1596,1599,1593,1605,1602,1597,1601,1604,1598,1606,1595,1594,1607],"motype":[163],"moformat":[483],"moimportance":[35],"class_list":{"0":"post-2946","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-film","8":"tag-architektura-kinowa","9":"tag-deli-deutsche-lichtspiele","10":"tag-historia-kina-slonce","11":"tag-ii-wojna-swiatowa-poznan","12":"tag-kina-poznan","13":"tag-kina-w-prl","14":"tag-kino-przedwojenne","15":"tag-kino-slonce-poznan","16":"tag-kino-w-dwudziestoleciu-miedzywojennym","17":"tag-kultura-filmowa-poznania","18":"tag-plac-wolnosci-poznan","19":"tag-polskie-kina-historyczne","20":"tag-stefan-kalamajski","21":"tag-zabytkowe-kina","22":"tag-zniszczone-kina-w-polsce","23":"motype-eternal","24":"moformat-copywriting-longread","25":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2946","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/290"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2946"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2946\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2953,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2946\/revisions\/2953"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2954"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2946"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2946"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2946"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2946"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2946"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznan-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2946"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}